Giọng Hát Việt 2012 và những sự (không) nhập nhằng

Bài viết liên quan

__________

1. Gian Dối Hay Trung Thực Đến Kinh Ngạc?

Ngay từ khi chương trình mới phát sóng đã có những người khẳng định Giọng Hát Việt dàn dựng kết quả. Ngồi một chỗ, nghe một vài lời đồn, suy đoán dựa trên những giả định xấu và kết luận những điều ác cho người khác- thế mà người ta đinh ninh là mình đang đứng về phía cái thiện chống lại cái ác.  Họ không để ý một điều quan trọng thuộc về tính chất của Giọng Hát Việt:  đây là chương trình phản ánh tư duy và quyền lực của những người lăng xê ca sỹ- họ có quyền chọn thí sinh theo ý của mình mà không hề làm sai đi “thực tế”. Cũng không cần phải quá lo lắng về việc người ta dựng lên một người đoạt giải không có tài năng thuyết phục được công chúng, bởi vì điều đó chẳng đem lại một lợi ích gì cho bất cứ ai.

Quan hệ cá nhân giữa thí sinh và những người làm chương trình là điều khó tránh khỏi và cũng không cần phải tránh, nó cần thiết để phát hiện ra những giọng hát/ con người đáng quý. Ai đó xem Vietnam Idol thì hẳn là đều hiểu để chọn ra vài chục giọng hát tốt ban giám khảo đã phải làm việc với bao nhiêu nghìn thí sinh. Đấy là một cơ chế đem lại cảm nhận về sự công bằng. Tuy nhiên, với chừng ấy những người hát tốt như trong Giọng Hát Việt thì tôi hiểu rằng sự tuyển chọn này không chỉ dựa trên việc thí sinh tự đến với chương trình mà còn phải dựa trên lời mời của ban tổ chức. Có được những thí sinh như vậy chắc phải dựa trên sự quan sát và lặn lội với các hoạt động ca hát trong nhiều năm.

Giọng Hát Việt sẽ công khai kết quả bình chọn của khán giả, nhưng cần phải nhớ rằng theo format của chương trình, huấn luyện viên vẫn có quyền chọn thí sinh. Đấy không phải là một “lỗ hổng” như nhiều bài báo nhận xét. Nó thuộc về thiết kế của chương trình và là một đặc điểm khiến cho The Voice có sức hấp dẫn riêng biệt. Tôn trọng khán giả là cần thiết, nhưng tôi sẽ rất thất vọng nếu như huấn luyện viên chọn chỉ dựa trên ý kiến của khán giả.

Một trong cái thú khi xem chương trình với tôi là sự cố gắng đọc hiểu lựa chọn của huấn luyện viên. Qua vòng đối đấu, tôi thấy Thu Minh chọn thí sinh dựa trên giọng hát và sự chắc chắn về kĩ thuật thanh nhạc. Thậm chí chị ấy kiên quyết bảo vệ cho những giá trị này khá cực đoan, nên Phú Luân và Gia Bảo dù trình diễn làm Thu Minh hài lòng và khen tặng hai chữ “nghệ sỹ” thì chị cũng không chọn. Hà Hồ chọn các nhân vật hot. Điều này diễn ra tự nhiên và hợp lý bởi các hot girl và hot boy tự chọn về đội Hồ Ngọc Hà và họ hát cũng tốt. Trần Lập cố tình tạo ra sự vô lý, hướng đến những cái mới lạ. Còn Đàm Vĩnh Hưng chọn thí sinh theo từng trường hợp cụ thể chứ không có định hướng gì thống nhất. Tôi chẳng cảm nhận được sự gian dối nào hết cả!  Và tôi khó tránh ý nghĩ rằng có quá nhiều người ít suy nghĩ mà nhiều định kiến. Nhưng tôi đã không nghĩ đến kịch bản rằng có người lợi dụng điều đó để triển khai một kế hoạch làm tổn hại đến Phương Uyên và chương trình.

Trước khi câu chuyện đáng buồn đó xảy ra, Phương Uyên là một nhạc sỹ-ca sỹ mà tôi biết đến chứ không để ý nhiều. Tôi không quan tâm nhiều tới rock, trong những năm qua Phương Uyên cũng ít xuất hiện trước công chúng.  Ngay cả khi làm Giọng Hát Việt thì chị cũng lặng lẽ ở phía sau. Mãi đến lúc có chuyện tôi mới biết, à hóa ra đạo diễn mà mình cần phải ngưỡng mộ là người này. Và người ấy còn có nhiều điều tốt đẹp hơn so với những gì người ấy đã làm được với Giọng Hát Việt.

Theo dõi câu chuyện của Phương Uyên tôi phải thốt lên: Người này thật là “amazing”! Cái cách đối đáp với báo chí của chị thật thà, thẳng thắn đến kinh ngạc . Tôi sẽ không thể chứng minh, nhưng đấy là cảm nhận của tôi. Trong cuộc họp báo, Phương Uyên trả lời hầu như không với sự chuẩn bị hay cảnh giác gì. Mà có lẽ cũng chính vì coi trung thực như một điều hiển nhiên và không cảnh giác gì mà chị mới rơi vào sự việc này.

Có lẽ cần phải trích ra một lời vài lời giải thích, vì tôi biết có những người nghe nói có tin về Giọng Hát Việt/ Phương Uyên dàn dựng kết quả, thế là họ tin luôn đó là chân lý.

“Nó không thay đổi, mà nó bị cắt ghép trong một câu chuyện kéo dài. Trong đó, có 3 cuộc điện thoại của tôi với 3 thí sinh được gộp lại giống như 1 cuộc nói chuyện với Phương Linh. 3 cuộc điện thoại là khác nhau nên tâm trạng tôi cũng khác. Phương Linh 2 ngày nữa thi nó nói nghỉ, vậy không bực sao… chuyện đó là bình thường nhưng đem cắt ghép ra thấy cách nói chuyện của tôi rất mất dạy, nội dung bị thay đổi hoàn toàn.”

“Bậy bạ! Tôi chưa bao giờ nghĩ Thiều Bảo Trang sẽ vào Top 3 hay Top 5 chứ chưa bao giờ có suy nghĩ đó. Đó là bịa đặt hoàn toàn. Còn cũng có ai  nói rằng Tiêu Châu Như Quỳnh là đứng nhất nữa. Tôi thề chưa từng nghĩ gì chứ đừng nói là nghĩ Thiều Bảo Trang. Top của Hồ Ngọc Hà tôi còn chưa nghĩ đến chứ đừng nghĩ là giải nhất của nguyên một chương trình.

Mọi người có quyền nhận định, tại sao tôi lại không có quyền trong khi tôi là giám đốc âm nhạc, tôi biết đánh giá từng thí sinh?

Tôi vẫn tư vấn cho các HLV nếu họ cần. Chứ không phải tôi bắt họ “mày phải làm cái này đi”. Bạn nghĩ coi 4 đứa kia (4 HLV- PV), đứa nào cũng cá tính, bản lĩnh, có đứa nào tôi chỉ tay năm ngón được đâu! Quyết định ai đậu ai rớt là 4 HLV quyết định và họ phải quyết định đúng nhìn trên phong độ của thí sinh. Có nhiều khi nó quyết định khác, tôi thấy vậy cũng chạy xuống hỏi “tại sao em quyết định vậy, chị thấy đứa kia hay hơn mà?”.

(Nguồn)

Tôi xin lưu lại cho mình một bài phỏng vấn Phương Uyên nữa, cùng với những ca khúc chị hát hay sáng tác mà tôi yêu thích.

Lý Ngựa Ô -Vọng Cổ Buồn – Phương Uyên, Cẩm Ly

Stress – Phương Uyên

Một con người đẹp như thế đang phải tính chuyện rời khỏi Việt Nam.

2. Khen Hay Chê?

Nhiều người nói rằng Giọng Hát Việt chỉ toàn là lời khen dù tiết mục trình diễn có dở. Vừa rồi, người ta không hài lòng với tiết mục của Bảo Anh và tức giận khi Đàm Vĩnh Hưng và Trần Lập không chê. Nghe lời của Đàm Vĩnh Hưng mà bảo là không chê thì có lẽ cũng cần xem lại khả năng nghe hiểu của mình. Nhận xét của Đàm Vĩnh Hưng cũng có thể diễn đạt lại cho ngắn gọn và rõ ràng theo ý thế này: “Em rất đẹp, nhưng  em hát chưa thật hay, và bài hát em hát không phù hợp với em”.  Những lời nói của Đàm Vĩnh Hưng tài tình ở chỗ vừa là khen mà vừa là chê. Tự khán giả có nhận định của mình nên cũng chẳng cần thiết phải đánh giá thay cho khán giả. Khi nhận xét, Đàm Vĩnh Hưng xác định cho mình vai trò ghi nhận những nỗ lực của thí sinh, thể hiện con người của mình và tạo không khí vui vẻ.

Tôi yêu quý và ngưỡng mộ những hội thoại của Hồ Ngọc Hà trong live show đầu tiên của Giọng Hát Việt. Cô nhận xét có thể không đủ khen và chê như người ta mong muốn nhưng là người nói có sự đưa ra vấn đề chứ không phải là buông ra những lời rỗng tuếch. Hồ Ngọc Hà đã bàn những chuyện gì trong nhận xét của mình? Có thể liệt kê như sau:  vai trò của trải nghiệm, ảnh hưởng của huấn luyện viên, chiến lược thi đấu (an toàn hay đột phá), sự hóa thân trên sân khấu, sự tiếp nhận các dòng nhạc khác nhau, sự nhìn nhận tính chất của một bài hát và điểm mạnh của bản thân, v.v.

3. Chất Lượng Âm Nhạc?

Mỗi người có những cảm nhận cái hay và cái dở khác nhau, nhưng để đánh giá chất lượng âm nhạc của chương trình một cách công bằng thì không thể so sánh các thí sinh với các ca sỹ đã thành danh. Hãy so sánh những tiết mục của Giọng Hát Việt với những tiết mục của các cuộc thi tài năng ca hát khác trong nước.

Riêng về hát tiếng Anh, tuy Giọng Hát Việt chưa có ai hoàn hảo, mặt bằng chung là hơn hẳn so với Vietnam Idol (những kì trước) và Sao Mai Điểm Hẹn. Tôi trân trọng điều này. Ở Vietnam Idol 2010 thì Uyên Linh là một thí sinh đặc biệt. Tại Sao Mai Điểm Hẹn 2012, Nguyễn Hải Phong nhận xét là Phú Quý và Đông Hùng hát tiếng Anh như ông Tây thì đấy cũng chỉ là lời động viên mà thôi. Khi nghe Bảo Anh hát tiếng Anh, nói như Trần Lập thì cần phải nhận ra cái riêng của bạn ấy. Nếu muốn so sánh thì ngoài việc nghĩ đến Britney Spears thì cũng cần nghĩ đến các thí sinh Việt Nam trong các cuộc thi ca hát khác.

Hát tiếng Anh không hay bằng tiếng Việt hoặc không hay bằng người bản ngữ thì cũng không thể là cái cớ để không hát tiếng Anh nữa. Một cuộc thi cần nghĩ đến những lợi ích lâu dài hơn là chỉ tính những điều trước mắt. Nếu tất cả các cuộc thi ca hát đều chú trọng việc hát tiếng Anh thì hẳn không phải là một điều tốt đẹp, nhưng có một cuộc thi như thế lại cần thiết.

__________

Một chương trình truyền hình thực tế đưa ra được ra một hiện thực không quen thuộc, một hiện thực “làm bất ổn hóa cái hình dung về hiện thực đóng” (chữ dùng của một người bạn tôi) để đặt ra những vấn đề về sự gây dựng, sự tiếp nhận và sự lựa chọn, đối  với tôi, là một chương trình xuất sắc. Tôi không tự cho nhận định của mình về Giọng Hát Việt là cách nhìn đúng đắn duy nhất. Tôi chỉ nghĩ không nhất thiết phải ngu dại mới có thể yêu và đánh giá cao một cái gì đó, một ai đó nhưng lại cần đến rất nhiều sự độc ác và dốt nát để chửi rủa một cái gì đó, một ai đó.

10 thoughts on “Giọng Hát Việt 2012 và những sự (không) nhập nhằng

  1. Mình thấy cảm phục chị Phương Uyên, mong chị vượt qua như chính bản lĩnh của chị. Các HLV đều là người có chính kiến riêng của mình, tôi tin là câu chuyện k như clip dàn dựng đó.

  2. Có xem các chương trình của nước ngoài mới thấy dân mình có thái độ xem thật thiếu văn hóa. Hãy thử so sánh trong chương trình X – Factor Thí sinh người Việt gây sốt ở X Factor Anh, nếu ở Việt Nam tôi tin rằng là cậu bé này cũng bị ném đá rằng hát k hay, k có gì đặc biệt… nhưng cậu đã nhận được sự cổ vũ, khen ngợi rất nhiều, bởi khán giả họ thực sự là người lịch sự. Không như chúng ta, lúc nào xem cũng với thái độ bới lông tìm vết, bới bèo ra bọ. Scandal này tôi cảm thấy buồn nhiều nhất là ở thái độ và sự văn minh của khán giả

    • Lâu lắm rồi mới đọc được 1 bài phân tích hay như vậy. Rất công bằng, rất thấu hiểu. Nhà báo nước ta bao giờ mới thoát khỏi câu: “nhà báo nói láo ăn tiền” đây. Thật là một nỗi trăn trở cho nền thông tin của nước nhà mà

  3. Đuáng là đã rất lâu rùi mới đọc được một bài viết từ một người có cái nhìn nhận, đánh giá toàn diện và công bằng như vây. Hy vọng khán giả xem truyền hình, những nhà báo sẽ học hỏi được từ tác giả những điều này

  4. xemGHV cam nhan ekip chuong trinh va cac thi sinh that la xuat sac, toi cho rang nhung loi khen hay che la chu quan cua ca nhan nhung su thanh cong cua chuong trinnh thi khong ai la khong thay…. cac HLV deu tuyet voi trong cai rat rieng cua ho.

  5. Mong rang se co nhieu nha bao va nha phe binh co duoc tu duy van minh, coi mo va hieu biet nhu tac gia Thanh Ha Phung. Toi xin nghieng minh truoc su hieu biet cua tac gia.Toi nghi nhung nguoi lam chuong trinh se hanh phuc vo cung khi co duoc mot khan gia lon nhu the nay.

  6. Cuoc song that la lam khi moi nguoi cu chuc cho de chi trich va phi bang nhau. That la buon thay. Nhung cung la may man khi co nhung nguoi hieu biet nhu Thanh Ha Phung. Toi nghi c Phuong Uyen va ekip se rat vui va duoc an ui vi tu duy va tam nhin cua chi. Nhung phan ung cua bao chi va mot so khan gia, cu tuong rang dang tiep suc cho cong bang va van minh, nhung dau ngo rang chac chan ho dang tiep tay cho nhung nguoi nem da giau tay, vi pham phap luat va lam nhung dieu sai trai. Con viec nay, du co dan xep hay ko nhung toi thiet nghi, doi khi dan xep la can thiet neu that su dieu do can cho mot chuong trinh hay hon va giu lai nhung nhan to tot. Moi su viec deu mang tinh tuong doi ca. Moi nguoi chon mot cach song, nhung toi thik cach song va tu duy cua tac gia.

  7. A, bài này hay quá. Mình thích giọng hát Việt lắm lắm. Mình k ở Việt Nam nên k xem đc trực tiếp dù rất muốn, nhưng lúc nào cũng canh me Youtube🙂

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s